IMF Nedir? Ne İşe Yarar? Amaçları ve Görevleri Nelerdir?

IMF nedir ne işe yarar

IMF, Uluslararası Para Fonu küresel finansmanı takip edebilmek, borsa, döviz kuru, ödeme gibi konuların denetimini ve gözetimini yapmak ve aynı zamanda da teknik ve finansal destek sağlamak amacı ile kurulmuş olan uluslararası bir kuruluştur. 1944 yılında Amerika’da kurulmuştur ve 1947 yılında ise fiilen çalışır hale gelmiştir. IMF, uluslararası ekonomik meseleler ile ilgilenmektedir.

IMF Ne İşe Yarar?

IMF, genel olarak uluslararası parasal işbirliği olarak adlandırılır. IMF, asıl olarak dünya üzerindeki ülkelerin ekonomik düzenlerini ayarlamaya yaramaktadır. Bu nedenle küresel para işbirliği, finansal istikrarın sağlanması, uluslararası ticaretin kolay bir şekilde seyretmesi, yüksek istihdam sağlamak, sürdürülebilir ekonomi teşviki ve dünya üzerindeki tüm ülkelerde yoksulluğu azaltmaya çalışan, aynı zamanda yoksulluğu azaltmayı teşvik eden bir organizasyondur.

IMF Üye Ülke Sayısı Kaçtır?

IMF, Birinci Dünya Savaşı sonra bunalan ekonomileri düzeltmek için ortaya çıkmış bir kuruluştur. Özellikle Avrupa Devletleri, Birinci ve İkinci Dünya Savaşlarından sonra ekonomileri çok büyük oranda yıpranmıştır. Bu sırada Amerika diğer ülkelere oranla zengin ülke konumuna gelmiştir. Bunun sonucunda bazı kurumlar oluşturularak ortadaki ekonomik problemin çözümlenmesi sağlandı. Bu nedenle IMF denilen Uluslararası Para Fonu kuruldu. Başta her ne kadar az üyeye sahip olsa da IMF şu anki toplam üye ülke sayısı, 189 adettir. Bu çok önemli bir rakamdır. Yani dünya üzerinde hemen hemen her ülke IMF kuruşuna üyedir.

IMF Amaçları Nelerdir?

IMF, kuruluşunun birden fazla amacı bulunmaktadır. Asıl amaçları ise; üye ülkelerin ekonomik problemlerine çözüm olmaya çalışmaktır. Bunun yanı sıra, özellikle Avrupa Devlerinin bilançolarında ortaya çıkabilecek ödeme güçlükleri sonucunda kredi sağlayarak, ödemelerini kolaylaştırmayı amaçlamaktadır. Bu şekilde uluslararası ticaretin gerilemesine de engel olmaktadır.

IMF diğer kuruluş amaçları ise şu şekilde sıralanabilir:

  • Uluslararası istihdam ve ticaret dengesinin oluşmasını sağlamak
  • Ödemeler dengesi için çözüm üretmek ve diğer ülkelere yardımcı olmak
  • Kambiyo istihdamı yaratmak ve tek tarafa ait gerçekleştirilen değer düşürmelerin önüne geçmek
  • Birden fazla taraflı dış ödemeler dengesi oluşturmak

Gibi ülkeler arası daha birden fazla amaçları bulunmaktadır. IMF üyesi olan devletler, IMF kuruluşunun bu sağlamış olduğu avantajlardan faydalanarak ekonomilerini daha iyi bir duruma getirmeyi amaçlamaktadır.

IMF Üyesi Olabilmek İçin Yerine Getirilmesi Gereken Taahhütler Nelerdir?

İhtiyacı olan ülkelerin ve IMF kuruluşunun sağlanmış olduğu avantajlardan yararlanmak isteyen ülkeler bazı taahhütleri kabul etmek zorundadır. Bu taahhütler ise şu şekildedir:

  • Dış turizmler de dahil olmakla birlikte özellikle dış ticaret muameleleri için döviz tahditlerinin önlenmesi.
  • Milli para birimleri üye olacak ülkeler için altın veya dolara endeks edilmesi gerekmektedir.
  • Üye ülkeler için altın standardında döviz alım satımı yapabilmeleri serbest olarak bırakılmıştır.

Bu taahhütleri yerine getiren IMF kuruluş bünyesinde üye olmaya hak kazanmışlardır. Böylelikle IMF’in de bazı kurallarına ve taahhütlerine uyma sözü vermişlerdir.

IMF Kuruluşunun Yapısı Nasıldır?

IMF, tediye borçlarında açık çıkabilen ülkelerin bilançolarında düzeltme imkanı bulunmaktaydı. Üye ülkelerin temsilcilerini teşekkül eden kısım Guvernörler Heyeti idi. Bu heyet yılda bir defa toplanır.

Ayrıca bu heyet içerisinde bulundurduğu üye ülke temsilcileri vasıtası ile 12 adet Müdürler Meclisi üye seçimi işlemi yaparlar. Guvernörler Heyetinde ise her üye ülkenin bir temsilcisi bulunur ve üye ülkenin fon içerisinde bulundurduğu para miktarına oranla oy sayısı belirlenir. Yani eğer üye ülkenin fon içerisinde para miktarı ne kadar yüksekse oy kullanma sayısı da o derece yükselmektedir.

Dünya üzerinde bulunan hemen hemen her ülke ya Dünya Bankasına ya da IMF’ye üye olmak durumundadır. Uluslararası Para Fonuna üye olan devletlerin hisselerine ise kota denilmektedir.

Genellikle kotaların %25 oranı altın, geriye kalan %75’i ise o ülkeye ait olan milli paralardan oluşmaktadır. Üye ülkeler fon içerisinden %25 oranında kredi miktarını diledikleri gibi kullanabilmektedir. Bunun için herhangi bir izin almasına gerek yoktur. Ayrıca Uluslararası Para Fonunun üye ülkelere vermiş olduğu kredilerin vade tutarı 5 yılı geçemez.

IMF Kredi Verirken Göz Önüne Aldığı Şartlar

IMF bünyesinde bulunan üye ülkelere kredi yani borç para verme imkanı sağlarken bazı şartlar belirlemiştir. Bu şartlar yerine getirildiği taktirde IMF tarafından krediyi talep eden ülke almaktadır.

Bu şartlar ise şunlardır:

  • Borç için başvuruda bulunuş olan ülkenin diğer kaynaklardan yani hem özel piyasadan hem de kamu tarafından borç alamayacağının kesinleşmiş olması gerekir.
  • Bankadan istenen kredinin hangi proje için istendiği ve ayrılan kaynağın ne kadar olduğu açıkça belirtilmesi gerekmektedir.
  • Ayrıca bu kredi imkanı yalnızca merkez bankası, kamu kurum ve kuruluşları, istikrar politikası ve devletlerin kamu yatırımları için sağlanan kredilerdir.
  • Borç almak isteyen devlet değil de bir kuruluşu ise, o zaman da yapılması gereken o devletin bankasının veya hazinesinin o kuruma karşı kefil olması gerekmektedir.

Bu şartların sağlanması halinde belirli faiz oranlarının karşılığında dilediğiniz krediyi alabilir ve kullanabilirsiniz. Burada devletlerin dikkatli olması gerekmektedir. Bunun nedeni ise, özellikle özel teşebbüsler için büyük risklere girmemelidirler.

IMF Görevleri Nelerdir?

IMF’in görevleri ve amaçları oldukça fazladır. Dünya üzerinde çoğu ülke IMF’den borç almıştır. Bunların her ne kadarını tamamını kapatsa da halen onlarca ülke IMF kuruluşuna büyük oranda borçludur.

IMF’in görevleri ise şunlardır:

  • Milletler arası mali düzeni sağlamak
  • Ödemeler bilançosu açıkları olan ülkeler için hem uzun vadeli hem de kısa vadeli kredi imkanı sağlamak
  • Üye olan ülkelerin kurlarının politikalarını ayarlamak
  • Üye ülkelerin özel veya devlet içi borçlanmalarını ödeyememeleri halinde bunlar arasında ara buluculuk yapmak
  • Ülkeler için serbest bir kambiyo rejimi uygulamak
  • Ülkeler arası serbest dış ticaret rejimi uygulamak ve bunlara özendirmek

Gibi sayabileceğimiz görevleri bulunmaktadır. Bu görevlerin hemen hepsini IMF yerine getirmeye çalışmaktadır.

IMF’in Ekonomik Durumu Kötüye Giden Üye Ülkeler İçin Önerileri Nelerdir?

IMF, bazen ekonomik durumu kötüye giden ülkeleri bazı yönleri nedeni ile uyarır. Uyarılarına aldırış etmeyen ülkeleri ise ekonomik durumlarının kötüye gitmesini engellemek amacı ile bazı kararlar aldırır. Bu kararlar sayesinde ekonomik olarak sıkıntıya düşmüş olan ülkeler biraz daha rahatlar.

Uluslararası Para Fonunun ekonomik sıkıntı çeken bazı ülkeler için vermiş olduğu öneriler şunlardır; ülkenin kamu giderleri için kısıcı önlemler almasını belirtir. Bunun yanı sıra o ülkenin vergilerini artırmasını önerir. Para arzının kısılmasını söyler. Serbest fiyat politikaları izlenerek, sabit fiyat politikalarının uygulamadan bir süreliğine kaldırılmasını söyler.

Dış ticaret yapısının özgürleşmesini ve milli paranın diğer paralar karşısında değerinin düşürülmesini önermektedir. Bu öneriler sayesinde ekonomik durumu kötüye giden ülkeler kısa vade de kendini toparlar ve borç almaya ihtiyaç duymaz ya da eskiye göre daha az borç miktarı talep eder.

IMF Hakkında Diğer Bilgiler

IMF’ye üye ülke sayısı 189’dur. IMF merkezi Washington’dur. 24 adet icra direktörü bulunmaktadır. Personel sayısı günümüz itibari ile 150 ülkeden toplamda 2700 kişidir. IMF toplam kotası ise 661 milyar dolardır. En fazla borç alan ülkeler; Arjantin, Yunanistan, Ukrayna ve Mısır ülkeleridir.

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu