Enflasyon Nedir? Neden Yükselir?

Enflasyon nedir, neden yükselir gibi merak edilenleri bu sayfamızda inceleyeceğiz. Enflasyon günlük yaşantımızın bir parçasıdır. Politika ve ekonomi haberlerinde sürekli olarak karşımıza çıkmaktadır.

enflasyon nedir

Enflasyon nedir, neden yükselir gibi merak edilenleri bu sayfamızda inceleyeceğiz. Enflasyon günlük yaşantımızın bir parçasıdır. Politika ve ekonomi haberlerinde sürekli olarak karşımıza çıkmaktadır. Ne zaman yükselişe geçti, ne zaman düşüşe geçti merak ederiz.

Enflasyon Nedir?

Enflasyon, bir malın veya bir hizmetin fiyatının genel seviyesindeki artışı olarak tanımlanabilir. Genelde bir üründeki fiyat artışı ve ya fiyatın bir defaya mahsus artması zannedilir. Aslında enflasyon, fiyatların sürekli artması şeklinde kendini gösteren bir durumdur.

Enflasyonun Neden Yükselir?

enflasyon neden yükselir

Enflasyonun yükseliş nedenlerini üç grupta toplamak mümkündür. Bunlar;

1) Bir ürüne ya da bir hizmete, talep arzdan fazla olursa enflasyonda artış gözlenir. Bu duruma, talep enflasyonu da denir. Üretim, talebi karşılamıyorsa doğal olarak, mal ve hizmetlerin fiyatları da yükselişe geçer. Mesela, yaz mevsiminde otellere talep fazla olduğundan, otellerin konaklama ücreti bu mevsimde artmaktadır. Çünkü yaz mevsiminde talep artar bu durum ücretlere yansır.

2) Mal veya hizmetlerin, üretim maliyeti arttığında enflasyonda artar. Bu durum, maliyet enflasyonu olarak tanımlanır. Bir ürün ve ya hizmetin sunulması için, eski duruma göre daha çok para harcaması yapılıyorsa, o ürünün ya da hizmetin fiyatı da buna bağlı olarak artacaktır. Örneğin, bir hizmetin verilebilmesi için, emeğine ihtiyaç duyulan bir işçinin ücretinin artması veya bir malı üretmek için gerekli olan hammaddenin fiyatının yükselmesi, gibi nedenler mal ve hizmetlerin fiyatını da artırmaktadır.

3) Ekonomi birimlerinin fiyatlarının, enflasyona indeksli olarak artması gibi durumlar yükselişe neden olmaktadır. Bu duruma ise, beklenti enflasyonu denir. Ekonomik birimler, bir sonraki dönemde enflasyonda artış olacağına dair, bir beklenti oluşturur. Bu duruma şöyle bir örnek verilebilir, bir ev sahibi, bir sonraki sene enflasyonun artacağını düşünerek, evinin kirasına zam yapması beklenti enflasyonuna örnektir.

Enflasyon Hesaplama

Enflasyon hesabı yapabilmek için fiyatların, aylık bir düzende izlenmesi gerekir. Bu izlemeyi de ülkeyi doğru bir biçimde örnekleyebilecek bir ev halkının, almış olduğu mal ve hizmetlere bakılarak gerçekleştirilebilir. İzlenen hane halkının, harcamalarından bir sepet oluşturulur, sepetin içindekiler özelliklerine göre gruplandırılır. Bu gruplandırma, gıda, ulaşım, giyim ve benzeri başlıklar şeklinde incelemesi yapılabilir.

Hane halkının yapmış olduğu harcamalar ile Tüketici Fiyat Endeksi‘nin yıllık yüzde değişimi hesaplanabilir. Bu hesaplanan değişim ise, bizlere yıllık enflasyonu verir. Mesela, belli bir sepetteki ürünün ya da hizmetin toplam değerini geçtiğimiz Temmuz ayında 200 TL olarak hesaplayıp bu yılki Temmuzda da 205 TL olarak bulunursa, yıllık enflasyonun %5 gibi bir oranda olduğu söylenebilir.

Enflasyonun Düşmesi

Paranın değeri azaldıkça, para birimine olan güvende azalır. Bu gibi durumlarda başka ülkenin paraları, harcama ya da yatırım yapma gibi işlemlerde tercih edilebilir. Dolayısıyla yabancı paraya ya da garı menkullere olan talep de bu oranda artacaktır. Ülkenin para birimi diğer yabancı paralar karşısında düşüşe geçecektir.

Bu yazımızda enflasyon nedir, neden yükselir gibi sorulara cevap vermeye çalıştık. Sizin bu konu hakkında fikirleriniz neler? Merak ettiklerinizi veya eklemek istediklerinizi yorumlara yazın.

Yorum Ekle